پژوهشی تازه در سال 2025، منتشر شده در Journal of Health Sciences and Surveillance System، یکی از دقیقترین مرورهای نظاممند و متاآنالیزهای انجامشده درباره روش PACT را بررسی کرده است؛ روشی که در سالهای اخیر توجه بسیاری از درمانگران و والدین را به خود جلب کرده. پژوهشگران در این مطالعه همه مقالات معتبر دنیا را کنار هم قرار دادند تا به این پرسش پاسخ دهند: آیا روش ارتباطمحور PACT واقعاً میتواند زبان و تعامل کودکان مبتلا به ASD را بهبود بدهد؟
PACT یک مداخله مبتنی بر تعامل والد–کودک است؛ مدلی که در آن والدین ــ نه درمانگر ــ نقش اصلی را در اجرای تمرینها و بهبود مهارتهای ارتباطی کودک بر عهده دارند.در خط مقدم درمان قرار میگیرند. نقش درمانگر این است که به والدین آموزش دهد چگونه از طریق بازی، نگاه، نوبتگیری و دنبالکردن نقاط توجه کودک، پایههای زبان و ارتباط اجتماعی او را فعال کنند. این روش برخلاف بسیاری از مداخلات که کودک تنها با درمانگر کار میکند، بر لحظههای واقعی زندگی روزمره تکیه دارد؛ یعنی همانجا که زبان واقعاً رشد میکند.
نتایج این مقاله تصویر کاملاً روشنی ارائه میدهد: PACT بیشترین اثر را بر هماهنگی و همتنظیمی والد–کودک دارد. یعنی تعامل والد و کودک طبیعیتر، گرمتر، و پاسخدهی کودک بیشتر میشود. یکی از یافتههای مهم این بود که کودکان پس از اجرای این روش، بیشتر پیشقدم میشوند و خودشان ارتباط را شروع میکنند؛ تغییری که بهتنهایی میتواند کیفیت تعاملات روزانه را متحول کند. در زمینه مهارتهای زبانی نیز رشد مشاهده شد، اما با شدت کمتر. زبان دریافتی و بیانی بهتر شدند، اما نه به اندازهای که بتوان آن را یک اثر بزرگ دانست. با این حال، بهبودهای کوچک اما پایدار، میتواند در کنار سایر درمانها تأثیر انباشته قابلتوجهی ایجاد کند.
پیام مهمی که وجود دارد این است که PACT درمانی معجزهگر نیست، اما یک سنگبنای اساسی برای رشد ارتباط و زبان است. این روش بهترین اثر را زمانی دارد که در کنار سایر مداخلات گفتاردرمانی و کاردرمانی اجرا شود. ترکیب PACT با بازیمحوری، تمرینات توجه مشترک، مهارتهای اجتماعی و تکنیکهای تقویت زبان، میتواند تجربه درمان را چند برابر مؤثرتر کند. والدینی که در این مسیر فعال میشوند، معمولاً پیشرفتهای عمیقتری را تجربه میکنند، چون کودک یاد میگیرد در بستر طبیعی زندگی، بهتر ببیند، بهتر بشنود و بهتر ارتباط برقرار کند.
در کلینیک آریان، ما همراه شما هستیم تا بدانید دقیقاً چطور با کودک صحبت کنید، چطور بازی کنید، چطور نوبت بدهید و چطور از رفتارهای کوچک او یک فرصت بزرگ برای رشد زبان بسازید.
